سؤالات فصل دوم فارسی سوم

1-     لغات زیر را معنی کنید

دست یازیدن – شرارت آمیز- انحطاط- مقهور- انضباط – اقلیم- غنی – طرز- قریحه – آبشخور- بخرَد – سپهر- آب حیات- طلب طعمه- صیاد – التفات- مقرون- مشقت- ملاطفت- خلل- ضمان – عقده- فراست- ملول- وهله

2-     معنی و مفهوم هر عبارت را بنویسید .

  الف- مقرون به ابواب بلا و مشقت   ب- عاقل در مهمات توقف جایز نشمرد    پ- مگر نیت بدل کردی؟

ت- گربه او را گرم بپرسید    ث- در بلاها و انواع آفت باز است      ج- هیچ کس دستگیرتر از سالار خرد نیست

چ- آینده به هر سواری رکاب نمی دهد    ح- گهر ، بی هنر زار و خوار است و سست   خ- علم ، بال است مرغ جانت را

د- مرد نادان ز مردمی دور است

3- مفرد هر لغت را بنویسید . منابع ، ذخایر ، عناصر ، ایام ، انواع ، ابواب

4- قسمت های مشخص شده را معنی کنید

الف- راسویی از جهت او کمین کرده بود      ب- صیاد از دور پدیدار آمد     پ- یکی که عمده ببود ، بگذاشت و آن شب ببودند   ت- به آهستگی بندها بریدن گرفت       ث- و نیز  راسو را براثر من و بوم می توان دید   ج- تاریخ و فرهنگ ادبی این سرزمین سرشار از آموزه های اخلاقی ، دینی و حِکَمی و آیین زندگی است

  5- شکل دیگر این واژه ها را بنویسید . مهمان      آسیا       آشیان      جاودان    هوشیار

1-     آرایه ی هر بیت یا مصراع را مشخص کنید .

الف- آن چه در علم بیش می باید    دانش ذات خویش می باید

ب- نیست آب حیات جز دانش                     پ- بدان کوش تا زود والا شوی    چو دانا شوی زود والا شوی

7- آرایه تضمین را همراه با مثال توضیح دهید

8- جاهای خالی را کامل کنید .

الف- اوحدی مراغه ای از شاعران نیمه ی اول قرن................. است     ب- بزرگ ترین غفلت که بهای گرانی باید برایش پرداخت ، غفلت از .............. است    پ- ذهن جوان با ................. که عمده ترین وسیله ی آموزش است پرورش می یابد

ت- وقتی برای سخن کسی که در زمان گذشته به سر می برد زمان مضارع به کار می بریم به معنای این است که آن ................................             ث- دل شود گر به................ بیننده      راه جوید به ....................

9- مهم ترین مثنوی های فارسی را نام ببرید.

10- داستان حیوانات یا فابل را توضیح دهید و مشهور ترین فابل های ادبیات فارسی را نام ببرید

11- خلاصه و نتیجه ی داستان « ثمر علم » را در چند سطر بنویسید .

12- معنی واژه های « انحطاط ، مقهور ، اقتدار ، بدیهی » به ترتیب در کدام گزینه آمده است ؟

   1- فروافتادن ، شکست خورده ، توانمندی ، روشن     2- پست شدن ، ناتوانی ، قدرت داشتن ، آشکار

   3- فروافتادن ، مغلوب ، بزرگ نمایی ، واضح      4- پست شدن ، شکست خورده ، قدرت داشتن ، آسان

13- فردوسی در بیت زیر ، چه پیامی را بیان نکرده است ؟

     میازار موری که دانه کش است     که جان دارد و جان شیرین خوش است

   1- امید به زندگی     2- رأفت و مهربانی  3- پرهیز از زورگویی    4- نوع دوستی

14- مصراع « چو دخلت نیست ، خرج آهسته تر کن » بر چه مفهومی تأکید دارد ؟

     1- مصرف گرایی                     2- اعتدال            3- هوشیاری        4- تلاش

15- مفهوم کنایی « آینده به هر سواری رکاب نمی دهد » یعنی :

     1- توجه کردن     2- بی رحم بودن         3- کمک نکردن          4- تسلیم نشدن

16- شعر« دانایی » در چه قالبی سروده شده است ؟  1- غزل   2- مثنوی    3- قصیده      4- قطعه

آینده به هر سواری رکاب نمی دهد یعنی : آینده به هر کسی اجازه ی بهره برداری و استفاده نمی دهد . آینده همچون اسب چموشی است که هر کس نمی تواند سوار آن شود . فقط ماهران می توانند از آن استفاده کنند .